Prowadzenie pojazdu pod opieką osoby dorosłej i zerowa tolerancja na stężenie alkoholu we krwi w trakcie jazdy – to zmiany, które wprowadzi nadchodząca dyrektywa unijna w zamian za obniżenie minimalnego wieku wyrabiania prawa jazdy kategorii B do 17 lat[1]. Trend surowszego podejścia do jazdy pod wpływem podzielają kraje europejskie, bowiem Hiszpania planuje obniżyć dopuszczalne limity alkoholu[2] a Włochy zwiększyły wysokość mandatów[3]. Z kolei ponad 60% Polaków uważa, że aktualny limit na poziomie 0,2 promila jest odpowiedni lub za niski – wynika z ostatniego badania AlcoSense.
Świadomość wśród kierowców na temat trzeźwości na drodze powoli wzrasta. Jak wynika z badania AlcoSense, prawie 70% ankietowanych postanowiło nie wsiadać za kółko, gdy nie byli pewni swojego stanu trzeźwości. – Mimo to, pozostałe 30% osób to wciąż niepokojąco duży odsetek. Budowanie odpowiedzialnego podejścia jest kluczowe, zwłaszcza w kontekście młodych kierowców, ze względu na ich bezpieczeństwo i zmieniające się przepisy unijne – mówi Hunter Abbott, ekspert ds. bezpieczeństwa ruchu drogowego z AlcoSense Laboratories.
Co wprowadza nowa dyrektywa?
Młodzi kierowcy na okres próbny trwający dwa lata mieliby całkowity zakaz prowadzenia pojazdu posiadając jakąkolwiek ilość alkoholu w organizmie. Do momentu osiągnięcia pełnoletniości musieliby także jeździć pod nadzorem osoby dorosłej. Celem tych zmian jest zmniejszenie liczby wypadków na drogach, które często mają miejsce właśnie z udziałem osób młodych. Wiek, który uprawnia do zdobycia prawa jazdy kategorii B ma zostać obniżony do 17 lat, dla prowadzących ciężarówki z 21 do 18 lat, a autobusy z 24 do 21 lat. Dyrektywa wprowadza także obowiązkowe badania zdrowotne przed uzyskaniem prawa jazdy. Taki wymóg jest już w Polsce od dawna, więc zmiana będzie dotyczyć pozostałych państw członkowskich. Powstała również idea stworzenia ujednoliconego mobilnego prawa jazdy, obowiązującego w całej Unii Europejskiej.
Jakie limity już dotyczą młodych kierowców w pozostałych krajach UE?
W niektórych krajach już teraz obowiązuje zerowa tolerancja na alkohol w organizmie w przypadku młodych kierowców. Mowa tu o takich państwach, jak między innymi Włochy, Niemcy czy Czechy. Ich przeciwieństwem są chociażby Belgia, Finlandia czy Dania, bowiem te kraje mają najwyższe dopuszczalne limity dla młodych kierowców i wynoszą one 0,5 promila. W Polsce nie ma obecnie żadnego rozróżnienia i limit 0,2 promila dotyczy każdego, niezależnie od wieku czy stażu posiadania prawa jazdy. W świetle nadchodzących zmian, takie rozróżnienie będzie musiało się pojawić. UE dała państwom członkowskim cztery lata na wdrożenie nowych regulacji prawnych.
Wyższe kary i niższe limity to za mało
Hiszpański rząd postanowił obniżyć obecny dopuszczalny limit stężenia alkoholu w organizmie do 0,2 promila. Poprzedni wynosił 0,5 promila, w tym 0,3 dla kierowców zawodowych i początkujących. Ma to przyczynić się do zwiększenia bezpieczeństwa na drogach i zachęcić osoby planujące prowadzenie pojazdu do całkowitego zrezygnowania z picia alkoholu. Z kolei Włochy zdecydowały się na zwiększenie m.in. wysokości mandatów, które w zależności od stężenia alkoholu mogą wynosić od 573 do nawet sześciu tysięcy euro. Zamysł jest identyczny jak w Hiszpanii – zwiększenie bezpieczeństwa na drogach. Ale czy to wystarczy?
Szkocja obniżyła limit z 0,8 na 0,5 promila, a nowe przepisy weszły w życie w 2014 roku[4]. Po 10 latach firma AlcoSense zbadała, jak to wpłynęło na nawyki szkockich kierowców. Co ciekawe, aż 40% z nich zadeklarowało, że nowe przepisy sprawiły, że ograniczyli oni ogólne spożycie alkoholu. I choć można stwierdzić, że to pozytywny efekt surowszego prawa, to liczba wypadków na szkockich drogach spowodowana jazdą po alkoholu nie uległa zmniejszeniu. Wniosek jest zatem taki, że sama zmiana przepisów nie wystarcza, by zwiększyć bezpieczeństwo na drogach.
Budowanie świadomości wśród młodych kierowców
– Aby zmniejszyć liczbę wypadków z udziałem młodych kierowców, samo karanie i zwiększanie limitów nie wystarczy. Istotne jest także budowanie ich świadomości na temat bezpiecznej jazdy i edukowanie w kontekście polegania na skutecznych metodach weryfikowania swojej trzeźwości. Wokół metod na zwalczanie alkoholu w organizmie krąży niestety wiele mitów. Wysiłek fizyczny, picie kawy czy zjedzenie tłustego posiłku zwyczajnie nie działa. Po wypiciu alkoholu, należy odczekać, aż organizm go po prostu usunie. Jedyną skuteczną metodą na ocenę swojego stanu trzeźwości jest skorzystanie z dobrego jakościowego i skalibrowanego alkomatu osobistego – podsumowuje Hunter Abbott.
[1] Rada i Parlament osiągnęły wstępne porozumienie co do nowych przepisów o prawach jazdy
[2] Spain takes bold steps to tackle drink-driving – ETSC
[3] Drink-driving in Italy can now result in fine of up to €6,000
[4] A lower drink-drive limit in Scotland is not linked to reduced road traffic accidents as expected
